وجود فضاي سبز در شهرها و افزايش سطوح طبيعي يكي از مهم‌ترين مسائلي بوده كه روانشناسان آن را سبب شادابي و سرزندگي مردم مي‌دانند و اين در حالي است كه كمبود و يا مي‌توان گفت به طور كل نبود فضاي سبز در شهر ميامي و بي‌توجهي مسئولان به اين امر، چهره اين شهر را از سبزي و زيبايي انداخته است.
به گزارش خبرگزاري فارس از ميامي، فضاي سبز در وهله نخست به مكان‌ها و سطوح سبز و در مرحله بعد، به شهري و غيرشهري تقسيم مي‌شود.
تفاوت فضاي سبز و سطوح سبز از نظر اكولوژيكي در اين است كه سطوح سبز چون زمين ورزشي چمن‌كاري شده، نمي‌تواند مانند فضاي سبز شبه‌جنگلي در كاهش آلودگي صوتي مؤثر باشد و يا به نحو مطلوبي سبب كاهش دما شود.
بر اساس اين تقسيم‌بندي، فضاها و سطوحي كه با كاربري فضاي سبز در شهرها ارتباط پيدا مي‌كند، فضاهاي سبز عمومي، نيمه عمومي و خياباني و سطوح سبز عمومي، خياباني و چمن‌هاي ورزشي را شامل مي‌شود.
فضاهاي سبز عمومي واجد بازدهي اجتماعي هستند و براي عموم مردم به منظور گذراندن اوقات فراغت و تفريح قابل استفاده است و معمولاً پارك ناميده مي‌شود.
در واقع فضاي سبز عمومي (اجتماعي) شامل فضاهاي سبز عمومي مجهز به خدمات و تسهيلات مي‌شود.
فضاهاي سبز نيمه عمومي داراي بازدهي اكولوژيكي هستند اما تعداد استفاده‌كنندگان از آنها محدود است.
محوطه‌هاي باز ادارات، پادگان‌ها و بيمارستان‌ها، نمونه‌هايي از اين فضاها هستند، فضاهاي سبز خياباني، درختكاري حد فاصل مسيرهاي پياده‌رو و سواره‌رو و همچنين فضاهاي ميادين و يا زمين‌هاي اطراف بزرگراه‌ها و خيابان‌ها را شامل مي‌شود.
سطوح سبز شهري نيز زمين‌هاي ورزشي چمن‌كاري شده و جزيره‌ها و لچكي‌هاي كنار خيابان را شامل مي‌شود كه عمدتاً جنبه زيبايي شناختي دارد و تا حدي نيز واجد بازدهي اكولوژيكي هستند.
به طور كلي مي‌توان گفت كه بخش قابل توجهي از فضاي سبز در طرح‌هاي شهري را فضاي سبز عمومي تشكيل مي‌دهد كه به دليل بازدهي اجتماعي و اكولوژيكي به طور همزمان از اهميت بالاتري برخوردار است.
فضاهاي سبز در شهرها، به ويژه در شهرهاي بزرگ و صنعتي، داراي عملكردهاي مختلفي است.
فضاهاي سبز از يك سو موجب بهبود وضع زيست محيطي شهرها مي‌شود و از سوي ديگر شرايط مناسبي را براي گذران اوقات فراغت شهروندان تعبيه مي‌كند، اثرات فضاي سبز شهري از ديدگاه زيست محيطي مواردي چون كاهش آلودگي هوا، كاهش آلودگي صوتي، افزايش نفوذپذيري خاك و تأثير مثبت بر چرخه آب در محيط زيست شهري و افزايش كيفيت آب‌هاي زيرزميني را شامل مي‌شود،‌فضاي سبز مي‌تواند به طور قابل توجهي دماي هوا را كاهش دهد و يا به تلطيف هوا كمك كند.
در بررسي اثرات رواني‌ـ اجتماعي فضاي سبز بايد گفت كه انسان در هر شرايطي، روزانه به چند ساعت فضاي ساكت و آرام نياز دارد كه فضاي سبز مي‌تواند اين فضا را تأمين كند.
فضاي سبز شهري به عنوان بخش جاندار محيط شهري مكمل بخش بي‌جان شهر يعني ساختار كالبدي شهر است.
در اين خصوص، فضاي سبز مي‌تواند به عنوان لبه شهر و آرايش دهنده شبكه راه‌ها و تفكيك كننده فضاهاي شهري ايفاي نقش كند.
آنچه ما را برآن داشت تا گزارشي درباره فضاي سبز در شهر ميامي داشته باشيم، كمبود فضاي سبز و يا نگهداري نشدن خوب از اين فضاها در شهر ميامي است.
* ميامي فقيرترين شهر در فضاهاي سبز
اگر شهر ميامي را جزو فقيرترين شهرها در زمينه دارا بودن فضاهاي سبز بدانيم چيزي به گزاف نگفته‌ايم.
در شهر ميامي با داشتن چندين پارك هنوز نمي‌توان تعريف خوبي از فضاهاي تفريحي و پارك‌هاي مطلوب از آن ارائه داد چراكه با داشتن اين چند پارك در ميامي هنوز هيچ كدام از آنها به تجهيزات اوليه براي افرادي كه براي استراحت به اين پارك‌ها مراجعه مي‌كنند، مهيا نشده است.
شهر ميامي با دارا بودن جمعيتي بيش از 5 هزار نفر در داخل شهر و بيش از 50 هزار نفر در بخش و همچنين مسافراني كه مسير تهران به مشهد را طي مي‌كنند، نبايد از نظر كوچك‌ترين امر يك فرد كه همان استراحت در جايي مطلوب است، دچار نقص باشد.
بدون شك بايد گفت كه فضاي سبز در داخل شهر ميامي مطلوب نيست چراكه از امكانات ورزشي و وسايل سرگرمي براي كودكان بهره‌مند نيست.
شايد بتوان گفت چند عامل دست به دست يكديگر داده تا اين نارضايتي را در بين مردم به وجود بياورد كه از مهم‌ترين آنها مي‌توان به سركشي نكردن مسئولان از فضاهاي سبز نام برد.
ورودي شهر ميامي كه در چند سال گذشته پاركي در آن ايجاد شده است و جزو آخرين فضاهاي تفريحي و سبز در ميامي محسوب مي‌شود را مي‌توان نمونه آن دانست.
اين پارك با توجه به قرار گرفتن در مسير مسافران تهران به مشهد شايد از شلوغ‌ترين پارك‌ها در ميامي باشد كه در ظاهر مجهز به استخر آب، چند باب مغازه، مسجد و سرويس بهداستي است.
در اين پارك آنچنان فضايي براي استراحت در نظر گرفته نشده است، چراكه نبود نور كافي در شب و آب كافي و مكاني مناسب براي استراحت و قرار گرفتن در كنار دامداري موجب شده است اين پارك هم مانند ديگر پارك‌هاي شهر خالي از مسافران باشد و يا اگر هم مسافر داشته باشد براي چندين لحظه و بدون هيچ‌گونه ارائه امكانات خواهد بود.
همچنين براي فضاي سبز اين پارك در چند سال گذشته ساخت استخري ديده شد كه اهالي شهر و مسافران از آن براي تفريح استفاده كنند.
براي اين استخر چهار قايق كوچك در نظر گرفته و خريداري شد تا خانواده‌ها براي لحظه‌اي اوقات فراغت خود را پر كنند ولي متاسفانه هنوز از اين استخر بعد از سه سال استفاده‌اي نشده است و فقط در دو سه هفته گذشته در داخل آن براي يك‌بار آب جاري و روز بعد اين آب تخليه شد و هنوز بعد از اين مورد در اين استخر كه براي تهيه آن هزينه فراواني شده، هيچ اقدامي صورت نگرفته است و تا امروز اين قايق‌ها در داخل انبار شهرداري بدون استفاده در حال خاك خوردن است.
وجود چاله‌هاي فراوان در اين پارك نارضايتي مردم و مسافران را دربرداشته اما اعتراضات مردم تاكنون به هيچ نتيجه‌اي نرسيده است.
براي پيگيري اين مشكلات به سراغ مجيد آقايي، مسئول فضاي سبز شهرداري ميامي رفتيم اما با وجود چندين بار ملاقات، هنوز نتوانستيم براي اين مشكلات با وي مصاحبه‌اي انجام داده و جوابي را براي گزارش خود دريافت كنيم.
مسئول فضاي سبز شهرداري ميامي كه خود ساكن شاهرود بوده و همه روزه راس ساعت اداري به شهر آمده و در پايان ساعت اداري از شهر خارج مي‌شود، هرگز نمي‌تواند وقتي را براي بازديد فضاي سبز شهر اختصاص دهد.
علي صائمي، جواني كه در شهر ميامي زندگي مي‌كند در اين باره گفت: درختان ورودي و خروجي شهر در اثر بي‌آبي در حال خشكيدن است و حتي گل‌هايي كه در مجاورت اين درختان كاشته شده، همه رو به خشكي رفته است.
وي تصريح كرد: نمونه بارز آن را مي‌توان به درخت چناري كه در چند هفته گذشته با تمام قدمتي كه داشت، مجبور به قطع كردن شاخه‌هاي آن شدند دانست و اين درخت كهن فقط بر اثر بي‌توجهي مسئولان امر به راحتي از بين رفت.
علي آقايي ديگر شهروند ميامي هم گفت: نداشتن نگهباني مخصوص براي پارك‌ها موجب مي‌شود كه آنچنان توجهي به فضاي سبز و پارك‌هاي داخل شهر نشود و هر از چند گاهي براي درختان و فضاي سبز آن دلي سوخته و به آن سركشي مي‌شود.
وي ادامه داد: به عنوان مثال در داخل اين پارك‌ها به صورت قطره‌اي آبياري انجام و مشاهده مي‌شود كه بعضي از درخت‌ها بسيار پرآب شده و بعضي ديگر به هيچ وجهي آبياري نشده است.
آقايي افزود: وجود زباله‌ها در داخل اين پارك‌ها دل هر آدمي را كه عاشق طبيعت باشد، به درد مي‌آورد.
شهروند ديگري در ميامي در اين باره گفت: در داخل اين پارك‌ها، تعدادي دستشويي قرار دارد كه به علت نظافت نشدن غيرقابل استفاده است.
محسن محمدي افزود: وجود چندين وسيله سرگرمي در داخل پارك‌ها موجب مي‌شود كه كودكان از اين حداقل‌ها، استفاده مطلوب را ببرند ولي براي نخستين بار كه اين وسايل نصب شده، همان يكبار سركشي انجام شده است.
وي ادامه داد: هنوز نه تعميري و نه تغييري در اين وسايل صورت گرفته و بيشتر اين وسايل غيرقابل استفاده بوده و از بين رفته است.
البته در اين جا نبايد نقش مهم مردم در مشاركت آنها در توسعه پارك‌ها و فضاي سبز را ناديده گرفت، بلكه ارتباط شهرداري با مردم و آموزش آنها در چگونگي حفظ و نگهداري از پارك‌ها موجب توسعه فضاي سبز خواهد شد.
اگر حس مسئوليت‌پذيري در شهروندان بيشتر از گذشته باشد، موجب خواهد شد تا توسعه فضاي سبز را به روشني مشاهده كنيم.
* فضاي سبز يك نياز اساسي است
امروزه با گسترش شهرنشيني و آلودگي هوا ناشي از افزايش روزافزون خودروها و ... فضاي سبز تنها اميد ساكنان شهرها براي رهايي از مسموميت هوا و بهره‌بردن از هواي سالم است.
اين امر ممكن نخواهد شد مگر با نگهداري صحيح از فضاي سبز موجود كه البته شهرداري نيز نقش بسيار مهمي را در اين باره دارد.
محمد رحيمي يك شهروند ميامي درباره كمبود فضاي سبز و تفريحي در ميامي گفت: امروزه يكي از دغدغه‌هاي مردم در شهرها كمبود فضاي سبز است.
مهدي حديدي از ديگر شهروندان و جوانان شهر ميامي نيز در اين باره گفت: به نظر برخي كارشناسان، انسان بعد از آب و هوا نياز اساسي به فضاي سبز دارد و اين فضاي سبز است كه توليد و تامين كننده اكسيژن هواست، همان چيزي كه موجودات زنده نيازي مبرم به آن دارند.
وي افزود: ما انسان‌هاي ناآگاه به دليل كم‌توجهي به آينده موجب تخريب همان اندك سبزي و طراوت مي‌شويم و فقط عادت كرده‌ايم حال را ببينيم و به فكر آينده خود و كودكان خود نيستيم.
حديدي اظهار داشت: ما هيچ‌گاه فكر نكرده‌ايم آيندگان ما با نبود فضايي سبز و مفرح براي زندگي زيباتر و روحي آرام‌تر بايد چه كنند و با وجود تخريب بيش از حد ما ديگر در آينده چيزي براي آيندگان باقي نخواهيم گذاشت.
وي بيان داشت: بايد از حالا به فكر بود و كاشت تا آينده‌اي بهتر براي كهنسالي خود و زندگي بهتر آينده‌سازانمان به وجود آيد.
اين شهروند ميامي اضافه كرد: بي‌توجهي مسئولان شهري ما نسبت به فضاي سبز اين محيط‌ها را در حال تخريب قرار داده است.
وي گفت: ما در شهرمان فضاي سبز بسيار كمي داريم كه همين مقدار كم را نيز مراقبت نمي‌كنند و روز به روز وضع آن خراب‌تر مي‌شود.
اين شهروند ميامي افزود: ساخت پارك امام رضا (ع) در ورودي شهر از اقدامات خيلي عالي مسئولان شهري بود اما چه فايده زيرا به دليل كم‌توجهي زياد، اين مكان تبديل به خرابه شده است.
حديدي در ادامه گفت: هر كسي كه اين پارك را كه هنوز پنج سال قدمت ندارد، نظاره كند، فكر مي‌كند 30 سال است ساخته شده، اين پارك از اماكني است كه هميشه در معرض ديد مسافران و زائران امام هشتم است و اگر به اين مكان بيشتر رسيدگي مي‌شد، به مكاني زيبا براي استراحتي كوتاه مسافران مبدل مي‌شد اما حيف از موقعيت جغرافيايي اين شهر كه به فكر فضاي سبز آن نيستند.

* مسئولان: به فكر هستيم
اگر از رنگ‌آميزي جدول‌هاي داخل شهر، كاشت درختان زيبا، آبياري به موقع، كاشت چمن در داخل جدول‌هاي داخل شهر، ايجاد مكان‌هايي براي كودكان و ... بگذريم، براي بانوان كه زحمات فراواني را در جامعه متحمل مي‌شوند و نقش بسزايي دارند نيز در ميامي فكري نشده است.
ناصر صباغ شهردار ميامي نيز در گفتگو با خبرنگار فارس در ميامي به سرانه فضاي سبز ميامي اشاره كرد و گفت: سرانه فضاي سبز ميامي تقريبا 11 مترمربع است.
وي درباره سرانه شهر ميامي در مقايسه با شهرهاي همجوار ميامي گفت: شهر ميامي نسبت به بعضي از شهرها خوب است و نسبت به بعضي از شهرهاي ديگر جاي كار دارد.
شهردار ميامي گفت: ما در ميامي شش پارك داريم كه شهرداري سعي داشته در هر نقطه از شهر در صورت ممكن فضاي سبزي ايجاد كند.
صباغ افزود: كل فضاي سبز در ميامي، پنج هكتار است و به نظر بنده كافي نيست.
وي گفت: در اين باره اقداماتي صورت گرفته كه مي‌توان به آماده‌سازي فضاي سبز در جلوي بيمارستان ميامي و كمربندي شهر اشاره كرد كه اگر اين دو به پايان برسد مي‌توان گفت كه متوسط فضاي سبز ميامي افزايش يافته است.
شهردار ميامي از مردم ميامي خواست تا براي ايجاد فضاي سبز به شهرداري كمك كنند.
وي معتقد است سرسبزي شهر فقط با همكاري مردم ميسر خواهد شد.
اما در همين حال، حسين نوروزي، كشاورز اهل ميامي اظهار داشت: علف‌هاي هرز در داخل فضاي سبز ميامي به وفور ديده مي‌شود و شهرداري براي از بين بردن اين علف‌ها بسيار دير اقدام مي‌كند.
وي گفت: در چند وقت گذشته، شهردار به همراه مسئول فضاي سبز شهرداري ميامي را به داخل پاركي كه جنب مسجد شهرك امام است، آوردم و وقتي كه رسيدگي نشدن به اين پارك را مشاهد كردند، اذعان داشتند كه ما به اين پارك رسيدگي نمي‌كنيم و هم‌اكنون اگر به اين پارك برويد، باز درختان خشكيده و يا در حال خشك شدن را مشاهده خواهيد كرد.
نوروزي ادامه داد: تميز بودن شهر خود جذابيت خاصي به شهر مي‌دهد؛ من چندي پيش با همكاري تعدادي از نمازگزاران،‌شماري نهال درخت براي جنب مسجد شهرك و داخل شهرك امام تهيه كرديم و تا مدتي خودمان اين نهال‌ها را آبياري مي‌كرديم و پس از مدتي به شهرداري مراجعه و براي آبياري اين درخت‌ها طلب كمك كردم اما متاسفانه مسئول فضاي سبز شهرداري به بنده گفت كه ما وظيفه‌اي براي آبياري درختان نداريم و شهرداري هم اشتباه كرده كه به شهرك درخت داده است.
اين كشاورز ميامي گفت: اگر در داخل پارك‌ها گذر كنيد، خواهيد ديد كه بعضي از درخت‌ها بسيار پرآب شده و متاسفانه بعضي‌ها كم‌آب است.
*كلام آخر . . .
در اين گزارشي سعي شد تا گوشه‌اي از نظرات مردم شهر ميامي كه علاقه فراواني به فضاي سبز نيز دارند، منعكس شود.
اميد است تا مسئولان امر با دريافت مشكلات مردم در اين باره اقدامات لازم را انجام دهند.
-------------------------------
گزارش از: رضا چيري